Lezing over de Aa

MIDDELRODE - Op woensdag 12 maart 2025 organiseert Natuurgroep Gestel een lezing over de geschiedenis van de Aa. De lezing wordt verzorgd door de heer Bernard Vissers. Ergens in de Peel onder Asten en Someren begint de Aa. Nog net op de grens met Limburg vormen kabbelende stroompjes het prille begin. Is het bij Ommel, of Nederweert?

Niemand kan precies aangeven welke van de talrijke stroompjes het echte begin is. Al vanaf de laatste ijstijd, zo’n tienduizend jaar geleden, stroomt het water vanuit het sponsachtige hoogveen van de Peel door het Aadal naar ‘s-Hertogenbosch. Daar stroomt ze samen met de Dommel in de Dieze verder naar de Maas. Nu zo’n 70 km lang, vroeger met zijn ontelbare en grillige bochten wel 200 km. Op de hogere gronden dicht bij de Aa vestigden zich vroeger mensen. Zo ontstond er een parelsnoer van dorpjes. De mensen profiteerden er van het goede dat de Aa te bieden had, maar het water was ook meermalen een bron van verdriet en ergernis. Zo zorgde de Aa voor vruchtbare weilanden, het was een vaarweg, een bron van energie voor de watermolens, een drenkplaats voor het vee en rijk aan vis. 

Maar de Aa was ook onberekenbaar en maakte in de winters grote gebieden onbegaanbaar. De stromingen en draaikolken in het water hebben heel wat mensen het leven gekost. In tijden van oorlog werden de bruggen afgebroken en was het bijna onmogelijk om familie aan de overkant te bereiken. Zo ging het eeuwen door, al probeerden de mensen de Aa naar hun hand te zetten. Zo was de Aa eerst kronkelig en werd recht gemaakt. Het water stroomde vervolgens met hoge snelheid weg. Dus kwamen er stuwen en later kwamen de bochten weer terug. In het midden van de vorige eeuw werd de Aa een open riool. Toen kwam het besef dat dit niet kon. Inzichten blijven veranderen. Het is in ieders belang dat de natuur netjes wordt doorgeven aan onze volgende generatie. Zo zijn de ontwikkelingen in het Aadal eigenlijk een afspiegeling van de veranderingen in de maatschappij. De Aa heeft grote invloed gehad op de geschiedenis van alle dorpen in haar stroomgebied.

De lezing vindt plaats in Dorpshuis De Moerkoal, Driezeeg 20, 5258LE Middelrode. Aanmelden is niet nodig en ook niet leden zijn van harte welkom, zij betalen een bijdrage van € 2,- p.p. Voor meer informatie: Michel van de Langenberg, tel 0622432941 of michel.langenberg@home.