100-jarig Molenaarsbedrijf Toelen in 'Op die Dunghen'
DEN DUNGEN - Dit jaar is het 100 jaar geleden dat de familie Toelen op het Maaskantje het molenaars vak ging uitoefenen. Veel aandacht daarvoor in het nieuwste nummer van Het Griensvenneke; het kwartaalblad van heemkundevereniging Op die Dunghen. Harrie Maas neemt ons eerst mee in de geschiedenis van de molen, omdat deze verder terug gaat.
In 1864 gaf Antonius v.d. Westelaken namelijk de opdracht voor de bouw van een beltmolen aan het Maaskantje. Het was echter zijn zoon Andries die als molenaar aan de slag ging. In 1923 valt de molen ten prooi aan brand, waarna de Cromvoirtse familie Toelen de restanten in 1924 koopt om haar te restaureren en weer maalvaardig te maken. Hierbij werd ook ingehaakt op de ontwikkelingen in de molenwereld door de inzet van mechanische ondersteuning met een ruwoliemotor voor windstille dagen.
Gevoel voor behoefte aan assortiment en samenwerking en afstemming met klanten en de NCB zorgen ervoor dat de familie Toelen hun molenaarsbedrijf bleef ontwikkelen. Na 50 jaar malen en een aantal stormen was in 1975 de eerste restauratie hard nodig. De laatste restauratie is in 2013 afgerond. Omdat het artikel te interessant is om in een paar regels samen te vatten, mag u de rest zelf lezen.
Cor Schakenraad besteedt aandacht aan Dungense krijgsgevangenen in de Tweede Wereldoorlog. Als inleiding geeft hij uitleg over het krijgsgevangenschap en de diverse soorten kampen. In de archieven zijn van tien Dungense militairen en één Dungense beroepsofficier zogenaamde Personalkarte II bewaard gebleven. Deze archiefstukken zijn vaak onvolledig ingevuld, maar geven toch een beeld van wie deze Dungense krijgsgevangen waren, wat ze deden en waar ze zaten opgesloten.
In de reeks Veranderd dorpsbeeld schrijft Harrie Maas over het pakhuis en de boterfabriek.
Het afsluitende artikel komt van André Schoones en Jos van Thiel, gebruik makend van een concept artikel van wijlen Henk van Gestel en gaat over de schaatsenmakers Van Thiel. Christiaan van Thiel, geboren in 1812, komt vanaf medio 19e eeuw in de diverse krantenartikelen voor met zijn prijswinnende schaatsen. Later neemt zijn zoon Sjef de smederij over en maakte het ambacht om schaatsen te maken zich eigen. Dit informatieve artikel geeft een mooi beeld van deze twee generaties schaatsenmakers.
Geïnteresseerd? Het Griensvenneke is te koop bij de Litserborg en bij André Schoones, Staakakker 13 Den Dungen, 06-13841519, aschoones@hccnet.nl. Wilt u lid worden en 4x per jaar ons kwartaalblad ontvangen? Zie onze website www.heemkundedendungen.nl