Een kijkje achter de schermen van de Westakkers
SLA doet meer dan je denkt
SINT-MICHIELSGESTEL - Wie aan SLA (Stichting Landschapsbeheer Aa-dal) denkt, denkt al snel aan het voedselbos. Of aan de graanakkers, waar ploegen, maaien en dorsen elk jaar weer bekijks trekken. Logisch, want het is zichtbaar en er is activiteit. Maar dat is maar een deel van het verhaal.
Op en rond de Westakkers in Berlicum werkt SLA op veel meer plekken aan natuurbeheer. Onopvallend, geduldig en soms met laarzen diep in de modder. De grond is van de gemeente Sint-Michielsgestel, maar het onderhoud gebeurt in nauwe samenwerking. Met duidelijke afspraken, vaste doelen en één gezamenlijke ambitie: ruimte maken voor biodiversiteit. De doelen zijn vastgelegd in zogeheten natuurdoeltypes. Dat klinkt technisch, maar het idee is simpel: Welke natuur willen ze hier laten ontstaan en wat is daarvoor nodig?
Neem de Hondenkooi, een nat perceel in het Aa-dal. Zompige broekgrond, ijzerhoudend kwelwater en kleine hoogteverschillen zorgen hier voor verrassende microklimaten. Geen vierkante meter die hetzelfde is. Door houtwallen aan te leggen en het gras consequent te maaien en af te voeren, verschraalt de bodem. En waar de bodem armer wordt, wordt de bloemenrijkdom groter. Koekoeksbloem, boterbloem en ratelaar lokken insecten, en die trekken weer kikkers, padden en vogels aan. “Het is zwaar werk”, zeggen vrijwilligers. “In natte jaren slepen we het gras met zeilen weg.” Maar het resultaat mag er zijn: een klein paradijs, midden in het landschap.
Iets verderop ligt de Uilendriehoek. Hier raken droge dijk en nat beekdal elkaar. Door maaien en afvoeren krijgen kruiden en bloemen weer een kans. Broedhopen en muizenruiters bieden schuilplekken. Voor muizen en insecten, en dus ook voor steenuilen, torenvalken, vleermuizen en zwaluwen. “Zo’n stukje land laat zien hoe alles samenhangt”, zegt een vrijwilliger. “Niets staat op zichzelf.”
Dan is er nog Bosperceel Reijnier. Ooit een productiebos van populieren, nu in transformatie. Naar een gevarieerd bosje met inheemse bomen, struiken en vlechthagen. Elzen langs de sloot houden water vast. Open plekken geven licht. Het gemaaide gras eindigt op broedhopen. Wezels, hazen, bijen, vlinders en soms een ree of vos voelen zich hier steeds meer thuis. Ook langs de Zomerdijk is het werk van SLA te zien. Op droge zandgrond staan fruit- en notenbomen: kersen, peren en walnoten. In de lente is er bloesem, in de herfst komt er oogst. Voor insecten, voor dieren, en voor de voorbijganger.
Wat al deze plekken verbindt? Vrijwilligers. Mensen die snoeien, maaien, slepen, planten en blijven kijken. Die begrijpen dat natuur geen decor is, maar iets waar je aan werkt. SLA doet meer dan je denkt. Je moet alleen even weten waar je moet kijken: www.landschapsbeheer-aa-dal.nl.