Reconstructie Tuin der Lusten van Henk Groenendaal af: ‘We hebben ons plekje gevonden

DEN DUNGEN – Het had zijn jaar moeten worden, maar het lot besliste anders. In 2016, in het Jeroen Bosch jaar, overleed na een kort ziekbed kunstschilder Henk Groenendaal uit Den Dungen. Zodoende bleef zijn levenswerk, de reconstructie van de Tuin der Lusten van Jheronimus (Jeroen) Bosch, onafgemaakt. Tien jaar na zijn dood krijgt het imposante werk een permanente plek in Litserborg. Vrijdag 12 juni om 19.00 uur wordt het bijzondere 3-luik onthuld en is gelijk de opening van een 2 maanden durende expositie met ander werk van Henk.

Henk Groenendaal was een begenadigd kunstschilder en expert op gebied van oude schildertechnieken en materialen. Met name De Tuin der Lusten van schilder Jheronimus (Jeroen) Bosch intrigeerde en fascineerde hem. Dusdanig dat toen het Jeroen Bosch jaar in zicht kwam en duidelijk werd dat de originele Tuin der Lusten niet naar Den Bosch kwam, hij besloot om er een reconstructie van te maken. 

De Tuin der Lusten is het bekendste werk van Jeroen Bosch. Het is een drieluik dat waarschuwt tegen de zondigheid van de mens. Het is verdeeld in een luik met het paradijs, de tuin der lusten en de hel. Het echte werk hangt in het museum Del Prado in Madrid in Spanje. “Voor Henk eraan begon verdiepte hij zich op alle mogelijke manieren in het schilderij. Hij maakte panelen op ware grootte en zijn eigen tempera. Dat is een oude techniek om verf te maken met eigeel, water en pigment. Hij volgde er ook cursussen in”, vertelt zijn weduwe José Groenendaal. Daar bleef het niet bij. Henk reisde naar Spanje om het originele schilderwerk en de kleuren te bestuderen. Thuis ging hij er uiteindelijk echt mee aan de slag. “Hij tekende de afbeeldingen op het drieluik en begon vervolgens met het échte schilderen. Ondertussen ontving hij ook bezoekers en gaf lezingen”, blikt José terug. 

Ondertussen was het zijn allergrootste wens om met de reconstructie bij te dragen aan het Jeroen Bosch jaar. Hij klopte links en rechts op deuren, maar lange tijd kreeg hij nergens gehoor. De aanhouder wint en uiteindelijk kreeg Henk eind 2015 een warm welkom in het Zwanenbroedershuis in Den Bosch. Het Illustre Lieve Vrouwe Broederschap is gevestigd in een prachtig monumentaal pand en thuisbasis voor dat genootschap en een paar dagen per week opengesteld als museum. Je komt er niet zomaar binnen. Henk was dan ook de koning te rijk dat hij er zijn reconstructie af mocht maken en er bezoekers mocht ontvangen.

Het geluk was van korte duur. Slechts enkele maanden later, in april 2016, werd Henk ernstig ziek en in oktober van dat jaar stierf hij. Zijn nalatenschap laat vele prachtige portretten zien maar ook een onafgemaakte Tuin der Lusten. “Wij zijn heel lang op zoek geweest naar iemand die het af kon maken. Het lukte echter niet om iemand te vinden met hetzelfde vakmanschap als Henk”, vertellen Christ Goossens en Erna van Lith. Zij vormen samen met zoon Paul Groenendaal het bestuur van Stichting Reconstructie Tuin der Lusten. Het drieluik verhuisde naar dochter Joke. Ondertussen werd verder gezocht en met resultaat. “We hebben ons plekje gevonden. De reconstructie krijgt een permanente plek in Litserborg. Het drieluik is niet voltooid, maar tóch af. Daar zijn we uiteindelijk blij mee. Dit moet zo zijn. Als het door een ander ingevuld was, had het minder van Henk geweest. Nu voelt het als thuiskomen. Wij zijn echt ontzettend blij en ook Henk zou dit prachtig hebben gevonden”, aldus José, Erna en Christ.

De onthulling van de permanente plek gaat samen met de opening van een 2-maanden durende expositie met door Henk vervaardigde en voor velen herkenbare portretten. Iedereen is welkom op vrijdag 12 juni om 19.00 uur in Litserborg (inloop 18.30 uur). De opening wordt verricht door voormalig regerend Zwanenbroedershuis proost Karel Noordzij.